بررسی تغییرات ذخیره و تغذیه آب زیر زمینی در آبخوان دشت بیرجند با استفاده از داده های ماهواره ای GRACE-FO و CHIRPS در بستر سامانه Google erth Engine

بهره‌برداری بیش از حد از منابع آب زیرزمینی موجب کاهش تراز سطح آب در آبخوان دشت بیرجند شده است. در این مطالعه، تغییرات ذخیره آب زیرزمینی با استفاده از داده‌های ماهواره‌ای GRACE و GRACE-FO و بارندگی سالانه CHIRPS، در بستر سامانه Google Earth Engine طی دوره زمانی ۲۰۰۳ تا ۲۰۲۴ مورد بررسی قرار گرفت. تغذیه آب زیرزمینی از طریق سری‌های زمانی مربوط به ذخیره آب، با بهره‌گیری از روش نوسانات تراز سطح آب، برآورد شد. نتایج حاصل از تحلیل داده‌های GRACE و GRACE-FO نشان داد که بیشترین افزایش تراز آب زیرزمینی نسبت به میانگین بلندمدت، حدود ۷ سانتی‌متر در فوریه ۲۰۰۵ رخ داده است و بیشترین افت سطح آب، با کاهش حدود ۲۵ سانتی‌متر، در دسامبر ۲۰۲۳ به ثبت رسید. نرخ تغذیه خالص آب زیرزمینی در بازه ۲۱ ساله مورد مطالعه، بین ۳ تا ۱۲ سانتی‌متر در ماه متغیر بوده و میانگین آن برابر با ۶/۴ سانتی‌متر در سال محاسبه شد. این مطالعه نشان می‌دهد که تخمین تغییرات ذخیره آب زیرزمینی بر پایه داده‌های ماهواره‌ای GRACE از دقت قابل قبولی برخوردار است و می‌تواند در مناطقی که با کمبود داده‌های مشاهداتی چاه‌ها مواجه هستند، روند ماهانه تغییرات ذخیره آب زیرزمینی را نشان داده و به تصمیم‌گیری منابع آب کمک کند.